EXCURSIE SCHIEBROEKSE PARK

1 MEI 2010

In het kader van het Rotterdamse parkenoverleg organiseerde het Rotterdams Milieucentrum (RMC) in samenwerking met de Stichting Natuurbescherming Vlinderstrik op 1 mei 2010 een excursie door het Schiebroekse park.

Ondanks de dreigende weersvoorspelling zijn er zo'n 16 mensen komen opdagen en  vielen de weersomstandigheden alleszins mee. Het was een geslaagde excursie, met een aangename en gezellige tussenstop in de kantine van Volkstuinvereniging Lusthof waar de mensen onder het genot van koffie en thee met koek nog even konden bijpraten.

Het Schiebroekse park is belangrijk om als buffer te dienen tegen het lawaai en de luchtverontreiniging veroorzaakt door het vliegveld, de HSL en de Doenkade. Mogelijk komt daar nog bij de nieuwe Rijksweg A13/A16.

Het is daarom triest dat er in de jaren 2001 tot en met 2005 geheel onnodig in totaal 3.500 bomen zijn gerooid onder het mom van het Verdrag van Chicago, dat bepaalt dat obstakels niet boven het zogenoemde 2% hellingsvlak mogen uitsteken. De rooiaanvragen waren echter aangevraagd en verleend op grond van het 1,2% hellingsvlak wat betekent dat er in werkelijkheid maar enkele tientallen bomen boven het 2% hellingsvlak uitstaken. De gehele toedracht kunt u lezen in onze website onder de links “Schiebroekse Park” en “Jaarverslag 2009”.

Wouter Bauman, coördinator Natuur & Ruimte van het RMC en Jan de Haas, voorzitter van het parkenoverleg, hielden een korte inleiding en heetten alle aanwezigen welkom.

Vanuit de politiek waren aanwezig Adriaan Pieterson (D66), lid van het dagelijks bestuur van de deelgemeente HIS met de portefeuille Buitenruimte, Milieu en Verkeer en Vervoer en Kees van Holst, fractievoorzitter van de OPLW en lid van de deelgemeenteraad.

Onder de deelnemers bevonden zich verder onder meer vertegenwoordigers van het Zuiderpark, het Kralingse Bos en het park het Oude Westen, donateurs en bestuursleden van de Stichting Natuurbescherming Vlinderstrik en leden van de VTV Lusthof.

Excursieleider was Jan Ochtman, voorzitter van de Stichting natuurbescherming Vlinderstrik en vertegenwoordiger van het Schiebroekse park in het Rotterdamse parkenoverleg.

Om 11:30 uur werd er verzameld bij het informatiebord aan de ingang bij het Schiebroekse Parkflat.

Jan de Haas, voorzitter van het Rotterdamse parkenoverleg, heette de aanwezigen welkom.

De wandeling ging eerst richting de hoge populieren langs de Windhondenrenbaan aan de Hazelaarweg. Daar is al een rooivergunning voor verleend, maar dank zij de inzet van een van onze donateurs staan ze er nog!

Deze bomen zijn belangrijk o.a. voor de Boomklever en de Bosuil. Zwarte Kraaien broeden er graag in de toppen van de bomen. Hun nesten worden dan weer gebruikt door o.a. de Boomvalk of de Nijlgans. U ziet hier de onlangs in gebruik genomen skatebaan, waar veel gebruik van wordt gemaakt

Langs de Vlinderroute van Jacomien gingen wij weer terug richting het oude park. Op de brug hadden wij een mooi overzicht van de speelweide voor de kleinere jeugd, waar ook erg veel gebruik van wordt gemaakt.

Vervolgens gingen wij rechts af richting het oude park.

Een prachtig, nog ongeschonden park, met fraaie Beuken.

Aan de voet van deze Beuken zijn er in de herfst tal van paddestoelen te bewonderen, o.a. de fraaie Vliegenzwam

In het Najaar en in de Winter zijn er regelmatig IJsvogels te zien aan de
oevers van de singels en vijvers

Hier staan wij aan de grens van het 2% hellingsvlak van het Verdrag van Chicago. De bomen links van de vijver staan nog in de rooivergunning voor 2.880 bomen, maar de kap heeft de Stichting Natuurbescherming Vlinderstrik nog weten tegen te houden. Helaas was dit niet het geval voor de vele honderden Beuken, Eiken en Elzen ten zuiden van de Educatieve Tuin. De hoge Italiaanse Populieren, waar wij op uitkijken, staan aan de grens van de Educatieve Tuin. De opmerking werd gemaakt waarom deze zeer hoge bomen niet zijn gerooid op grond van het Verdrag van Chicago. Het antwoord is dat de Educatieve Tuin niet was opgenomen in de rooivergunning. Deze bomen kwamen en komen nog steeds niet voor in de meetlijsten van de Inspectie Verkeer en Waterstaat, divisie Luchtvaart, die elk jaar aan Rijkswaterstaat de opdracht geeft om de obstakels boven het 2% hellingsvlak te meten. De gerooide bomen waren aanmerkelijk minder hoog dan deze Italiaanse Populieren.......

Niet alleen werden honderden duurzame bomen geheel onnodig gerooid, maar er werden ook vele tientallen bomen geringd, waaronder zelfs Meidoorns.

Deze misdaad werd mogelijk gemaakt door het in 2003 getekende Convenant Schiebroekse Park. Daarin beloofden De Vogel, Vleermuis en Vlinderwerkgroep Noordrand, de VNMN en het Comite Behoud Schiebroekse Park, met ondersteuning van de Natuur- en Vogelwacht Rotta, om geen bezwaren in te zullen dienen tegen de toen nog niet gepubliceerde rooiaanvraag voor 2.880 bomen.

Hiernaast ziet u een geringde Beuk.
In Januari 2005 geringd en nu zo dood als een pier.

Deze foto werd genomen in januari 2005,
Toen was deze Beuk nog gezond en krachtig.

Zelfs Meidoorns moesten het ontgelden.

Hier staan wij op de coordinaten X-92027,29 Y-442447,56. Wij staan op een afstand van 570 meter verwijderd van de HSL en 465 meter van de Doenkade. De geluiden van de HSL en de Doenkade zijn hier duidelijk hoorbaar. Wij zijn hier aan de rand van de bebouwing van Schiebroek en kijken uit op de Lindesingel en het Lindesingelpark, in de richting van het vliegveld. Op de achtergrond ziet u een groep Beuken die dank zij onze acties nog zijn blijven staan. Tussen de Beuken in ziet u nog de trieste restanten van de in januari 2005 geringde Beuken.

De excursieleider legt uit dat hier ook de grens ligt van de 40 Ke geluidsnorm van het vliegveld. De vertrekkende vliegtuigen vliegen hier pal boven de bebouwing.

Wij kijken uit op het Lindesingelpark en het Wilgenplaspark, in de richting van het vliegveld. Hoe dichter bij het vliegveld, hoe minder hoog de bomen uiteraard mogen worden. Desondanks zijn - gelukkig - deze parken nagenoeg ongeschonden gebleven. Er staan overigens in deze parken nog legio bomen die boven het 2% hellingsvlkak uitsteken.

Behalve deze groep Beuken hebben wij nog vele honderden andere bomen aan de rand van het 2% hellingsvlak kunnen redden. Ze staan echter nog steeds in de rooivergunning voor 2.880 bomen. Dit betekent dat deze bomen toch alsnog gerooid kunnen worden, ondanks het feit dat ze, zelfs op grond van het 1,2% hellingsvlak, geen enkele overschrijding vertonen. Ondanks ons verzoek weigert de deelgemeente HIS tot nu toe de rooivergunning in te trekken.

Vervolgens ging de route noordwaarts richting de Educatieve Tuin. Helaas ontbrak ons de tijd om de mensen hier rond te leiden. Door het hek kon men wel een kijkje nemen. De educatieve tuin is erg belangrijk. Er zijn 100 seniorentuinen en in het seizoen komen er wekelijks 400 schoolkinderen met hun begeleiders de tuintjes verzorgen.

Kees van Holst wist te vertellen dat de kinderen van hun producten gezamenlijk Pizza's en soep maken. Er wordt hier in samenwerking met de VTV Lusthof aan biologische teelt gedaan.

Hier links ziet u het fraaie werkgebouwtje van de tuin.

Vervolgens gingen wij verder noordwaarts richting de Doenkade. De houtrillen getuigen van de drastische kaalslag. Deze houtrillen hebben wel een belangrijke ecologische funcie. Het is een veilig toevluchtsoord voor vogels en kleine dieren. Zangvogels zoals Winterkoning, Heggenmus en Roodborst broeden graag tussen de takken van de houtril.

Hier kijken wij uit op de Doenkade. Links ziet u vervolgens de onderdoorgangen van de HSL en de Randstadrail. Er is daar ook een onderdoorgang voor wandelaars en fietsers. Mocht de A13/16 ooit aangelegd worden dan komt hij hoogstwaarschijnlijk hier te liggen, gekoppeld aan de Doenkade. Verdiepte aanleg is hier niet aan de orde omdat de HSL hier ook al verdiept ligt.

Donkere wolken spannen zich samen boven deze schapen. Deze schapen begrazen hier de groenstrook tussen het fiets/wandelpad en de Doenkade. Als de nieuwe Rijksweg A13/A16 er ooit komt zal hij hoogstwaarschijnlijk hier komen te liggen.

Het fiets/wandelpad en de groenstroken aan weerszijden zullen dan verdwijnen.

Vervolgens ging onze route langs de Educatieve Tuin richting de volkstuinen van VTV Lusthof. Op het bruggetje aan de grens tussen Educatieve Tuin en de Volkstuinen hadden wij een fraai uitzicht op de brede singels met hun prachtige natuurvriendelijke oevers. Hier ziet u de achterkant van de Educatieve Tuin met op de achtergrond de hoge Italiaanse Populieren. De natuurvriendelijke oevers zijn o.a. belangrijk om een goede waterkwaliteit te bevorderen.

Aan de andere kant van het bruggetje kijken wij richting de Doenkade. Op de achtergrond de populieren van de Doenkade en van het zogenoemde Productiebos, een 3 ha groot natuurgebiedje. Daar broeden of hebben gebroed Boomvalk, Buizerd en Torenvalk. Ooit heeft de gemeente er weiland of een baggerdepot willen maken, maar dat hebben wij nog weten te verijdelen.

Onderweg naar de volkstuinen worden wij geconfronteerd met de overblijfselen van prachtige Essen. Deze ingekorte Essen groeien weliswaar weer uit, maar het begrip "Essenhakhout" wordt hier wel erg strikt genomen. Elk jaar worden de aangegroeide takken weer afgezaagd, terwijl de bomen hier toch minstens 30 meter hoog mogen worden voor dat zij ook maar enig gevaar voor de vliegveiligheid kunnen opleveren.

Het hek aan de achterkant van VTV Lusthof dat ons toegang verschafte tot het fraaie complex, is versierd met dit mooie logo.

Via dit pad gingen wij richting de kantine aan de voorkant van het complex.

In de gezellige kantine konden wij even bijpraten en genieten van koffie/thee met koek. Met dank aan het RMC, want zij hebben ons daarop getracteerd.

Om ca. 12:15 uur werd de wandeling voortgezet en gingen wij het "nieuwe" gedeelte van het Schiebroekse park bekijken, waarheen o.a. de sportvelden van V.O.C. (Voetbal-en Cricketvereniging) en HCR (Hockeyclub Rotterdam) vanuit Laag Zestienhoven werden verplaatst vanwege de aanleg van de HSL.

Na het verlaten van VTV Lusthof gingen wij linksaf waar wij vanaf het bruggetje uitzicht hadden op de manege en de uitloopweide van de paardrijvereniging de "Hazelaar". Deze vereniging zet zich in voor gehandicapte kinderen. Onder begeleiding van vrijwilligers gaan deze kinderen dikwijls op de paarden een rondje door het park maken.

In de verte ziet u het beroemde HCR liggen. Op tournooidagen is het daar een drukte van belang.

Na het bruggetje over het water gingen wij weer linksaf richting Doenkade. Links van het pad een groene afscheiding van VTV Lusthof met bosschages en fraaie natuurvriendelijke oevers. Rechts van het pad een groene afscheiding van VOC met bosschages en houtrillen.

Bij de verplaatsing van HCR en VOC werd bedongen dat deze sportvelden goed moesten worden ingepast in het groen. Met name VOC heeft daar gevolg aan gegeven. Deze fraaie inpassing aan de kant van de Doenkade levert een goed leefgebied voor vissen, vlinders en vogels en niet te vergeten, ook voor de mens. Op de achtergrond de Populieren van de Wildersekade, een belangrijk foerageergebied o.a. voor Vleermuizen.

Wij naderen hier de kruising van de Anki Verbeek-Ohrlaan met de Doenkade. Tussen de Boterdorpseweg in Bergschenhoek en de Anki Verbeek-Ohrlaan wordt de Doenkade verbreed tot 4 banen. Naar aanleiding van deze verbreding hebben wij gevraagd tegelijkertijd een fiets/wandeltunnel en een ecoduiker onder de Doenkade aan te leggen. Hier wordt gevolg aan gegeven. De eventuele A13/A16 zal te allen tijde deze kruising moeten passeren en rekening moeten houden met de tunnels.

Via het fiets/wandelpad langs de Anki Verbeek-Ohrlaan passeerden wij de hoofdingangen van HCR en VOC langs de Hazelaarweg. Wij passeerden de manege de "Hazelaar", de ingang van de Windhondenrenbaan en de onlangs geopende skatebaan en voetbalkooi. De excursie eindigde waar hij was begonnen: bij de ingang van het park nabij het Schiebroekse Parkflat. Het was een interessante en leerzame excursie met toch nog redelijke weersomstandigheden.

Met dank aan het RMC voor de organisatie.